อัปเดตล่าสุด: 18 พฤษภาคม 2026
หัวข้อนี้ผมจะพูดเรื่องนิ่วในไตชนิดกรดยูริคหรือ Uric acid kidney stone เนื่องจากมีผู้ป่วยจำนวนมากถามผมว่ามียาทานที่ช่วยรักษาโรคนิ่วในไตมั้ย? คำตอบคือมีนะครับ แต่ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับชนิดของนิ่วในไตที่คุณเป็นด้วย เรื่องนี้เป็นเรื่องที่ต้องใช้เวลาในการอธิบายอย่างมาก จึงขอใช้โอกาสนี้อธิบายโดยละเอียดครับ
- ศูนย์โรคทางเดินปัสสาวะ โรงพยาบาลกรุงเทพ ทำนัด Online 02-310-3009 bhquro@bdms.co.th
- โรงพยาบาลสมิติเวชศรีราชา ชลบุรี 088-022-1445

ก่อนอื่นนะครับ คุณต้องรู้จักชนิดของนิ่วในไตก่อนครับ นิ่วในไตสามารถแบ่งคร่าวๆ ได้เป็น 2 กลุ่มตามองค์ประกอบของนิ่วในไตครับ
- นิ่วในไตชนิดที่มีแคลเซียม – พบ 90%
- นิ่วในไตชนิดกรดยูริคหรือ Uric acid kidney stone – พบ 10%

ข่าวร้ายก็คือ นิ่วในไตส่วนใหญ่เป็นนิ่วชนิดแคลเซียมที่ต้องรักษาด้วยการผ่าตัดและไม่สามารถรักษาด้วยยาทานได้ ดังนั้นหากคุณเป็นโรคนิ่วในไตและยังไม่ได้ทำการตรวจชนิดของนิ่วที่คุณเป็น จะมีโอกาสเพียง 10% ที่จะใช้ยาทานในการรักษาได้ครับ
จะรู้ได้ยังไงว่าคุณเป็น นิ่วในไตชนิดกรดยูริคหรือ Uric acid kidney stone ?
ผมขอแบ่งการวินิจฉัยเป็นแบบคร่าวๆ และแบบที่ฟันธงอย่างแน่นอนนะครับ

- การวินิจฉัยคร่าวๆ สำหรับนิ่วในไตชนิดกรดยูริคหรือ Uric acid kidney stone
- ตรวจพบค่า pH ของปัสสาวะเป็นกรดจากการตรวจปัสสาวะทั่วไป Urine analysis
- ตรวจพบนิ่วที่มีความหนาแน่นน้อย Low density kidney stone จากการทำ CT scan
- การวินิจฉัยที่สามารถฟันธงได้เลยว่าเป็นนิ่วในไตชนิดกรดยูริคหรือ Uric acid kidney stone
- ตรวจพบนิ่วกรดยูริกจากการตรวจ Stone analysis
- นั่นแปลว่าเราต้องจับเก็บนิ่วในไตและส่งไปยังห้องปฏิบัติการที่มีความสามารถในการวิเคราะห์นิ่วได้ครับ

เราจะรักษานิ่วในไตชนิดกรดยูริคหรือ Uric acid kidney stone โดยไม่ผ่าตัดได้อย่างไร?
- ปรับเปลี่ยนการกินอาหาร
- บริโภคผักและผลไม้ให้มากขึ้น - โดยเฉพาะน้ำส้มและน้ำมะนาว
- หลีกเลี่ยงการรับประทานโปรตีนจากสัตว์ทึ่มากเกินไป
- ดื่มน้ำอย่างน้อย 2,500 mL ต่อวัน
- การรักษาด้วยยา
- ทำให้น้ำปัสสาวะให้เป็นด่างโดยใช้ยา Potassium citrate – เป้าหมายของการรักษาคือพยายามเพิ่มระดับ pH ของน้ำปัสสาวะให้เป็นกลางซึ่งเป็นสภาวะที่เหมาะสมในการละลายนิ่วในไตชนิดกรดยูริคหรือ Uric acid kidney stone ได้
- ยารักษาโรค Gout – มีรายงานว่านิ่วในไตชนิดกรดยูริคหรือ Uric acid kidney stone เกี่ยวข้องกับโรค Gout
เราจะติดตามผลการรักษาได้อย่างไร?
- หมอทางเดินปัสสาวะจะทำการนัดเป็นประจำเพื่อตรวจต่อไปนี้
- ตรวจ pH ของน้ำปัสสาวะ – ค่า pH ของน้ำปัสสาวะที่เหมาะสมต้องอยู่ประมาณ 6.5 – 7.0
- ตรวจทางรังสีวิทยา เช่น Ultrasound หรือ CT scan การตรวจพบว่านิ่วในไตมีขนาดเล็กลงหมายถึงการรักษาที่ประสบความสำเร็จครับ
แล้วถ้าการรักษาด้วยยาทานไม่ได้ผล เราควรทำอย่างไรต่อไป?
- ถ้ายาทานไม่ได้ผล ทางเลือกต่อๆ ไป จะเป็นหัตถการทางการแพทย์ ดังต่อไปนี้
- การใช้คลื่นเสียงกระแทกนิ่วจากภายนอก (ESWL)
- การผ่าตัดส่องกล้องทางเดินปัสสาวะ
For more details on uric acid kidney stone, please talk to your trusted urologist or text to me.
คุณสามารถเยี่ยมชม Homepage ของผมได้ ที่นี่.
Frequently Asked Questions About Uric Acid Kidney Stone
Can uric acid kidney stones be dissolved with oral medication?
Yes — uric acid kidney stone is the only type of kidney stone that can be effectively treated with oral medication. The primary approach is urine alkalinization using potassium citrate therapy, which aims to bring urine pH to a neutral range of 6.5–7.0. At this pH, the uric acid crystal structure dissolves. Anti-gout medications may also be used since gout and uric acid stones share the same metabolic pathway.
How do I know if my kidney stone is uric acid type?
Provisional diagnosis is made by finding acidic urine pH on urine examination, and by noting low stone density on CT scan. Definitive diagnosis requires stone analysis — the actual stone must be collected (passed spontaneously or retrieved surgically) and sent to a specialized laboratory. Without stone analysis, there is only a 10% chance your kidney stone is uric acid type, since 90% of kidney stones are calcium-containing and cannot be dissolved with oral medication.
What diet changes help with uric acid kidney stones?
Diet plays an important role alongside medication. Recommended changes include: increasing intake of fruits and vegetables (especially citrus juices like orange juice and lemonade which naturally alkalinize urine), reducing animal protein consumption which raises uric acid levels, and drinking at least 2,500 mL of fluid daily to dilute urine concentration. If oral therapy fails, surgical options such as ESWL or endoscopic laser surgery are available.
If you are suffering from kidney stones and would like to find out the stone type and best treatment option, Dr. Soarawee Weerasopone offers specialist consultations at Bangkok Hospital Headquarters. นัดหมายปรึกษาแพทย์.
ข้อจำกัดความรับผิดชอบ: เนื้อหานี้เขียนและตรวจสอบโดย นพ.สรวีร์ วีระโสภณ ศัลยแพทย์ยูโรวิทยา โรงพยาบาลกรุงเทพ สำนักงานใหญ่ เนื้อหานี้จัดทำขึ้นเพื่อวัตถุประสงค์ทางการศึกษาเท่านั้น และไม่ถือเป็นคำแนะนำทางการแพทย์ กรุณาปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพที่มีคุณสมบัติเหมาะสมก่อนเริ่มการรักษาใดๆ เสมอ
เขียนและตรวจสอบโดย: นายแพทย์สรวีร์ วีระโสภณ (หมอปอม) — ศัลยศาสตร์ยูโรวิทยา โรงพยาบาลกรุงเทพ สำนักงานใหญ่ ได้รับทุนแพทย์ศึกษาต่อระดับนานาชาติที่ Baylor College of Medicine (สหรัฐอเมริกา) · Juntendo University (ญี่ปุ่น) · Chang Gung Memorial Hospital (ไต้หวัน).

นายแพทย์สรวีร์ วีระโสภณ (หมอปอม) เป็นศัลยแพทย์ยูโรวิทยา ประจำโรงพยาบาลกรุงเทพ สำนักงานใหญ่ เชี่ยวชาญด้านสุขภาพเพศชาย, การผ่าตัดด้วยหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัด (ระบบ da Vinci), และการรักษาโรคนิ่วในระบบทางเดินปัสสาวะ สำเร็จการศึกษาต่อเฉพาะทางในระดับนานาชาติที่ Baylor College of Medicine (สหรัฐอเมริกา), Juntendo University Hospital (ญี่ปุ่น), และ Chang Gung Memorial Hospital (ไต้หวัน) เนื้อหาทางการแพทย์ทั้งหมดบนเว็บไซต์นี้เขียนและทบทวนโดย นพ.สรวีร์ โดยอิงจากประสบการณ์ทางคลินิกและการฝึกอบรมในระดับนานาชาติ

