อัปเดตล่าสุด: 18 พฤษภาคม 2026
หัวข้อนี้ผมจะพูดถึงโรคถุงน้ำในไตทั่วไปหรือ Simple kidney cyst นะครับ ในปัจจุบันคนใส่สุขภาพมากขึ้น ทำให้การตรวจสุขภาพประจำปี (Check up) ได้รับความนิยมมากขึ้นเป็นเงาตามตัว การ Ultrasound ช่องท้องเป็นหนึ่งในการตรวจที่รวมอยู่ในโปรแกรมตรวจสุขภาพ ทำให้โรคถุงน้ำในไตทั่วไปหรือ Simple kidney cyst มักถูกตรวจพบโดยบังเอิญจาก Ultrasound เป็นผลให้ผู้ป่วยมาพบผมที่คลินิคทางเดินปัสสาวะครับ
โรคถุงน้ำในไตทั่วไปหรือ Simple kidney cyst เป็นโรคไตที่พบบ่อยที่สุดครับ
มีรายงานพบโรคถุงน้ำในไตทั่วไปหรือ Simple kidney cyst 5% ในประชากรทั่วไป และเพิ่มมากกว่า 25% ในผู้ป่วยที่มีอายุมากกว่า 50 ปี และสามารถเพิ่มได้ถึง 40% ในรายที่มีการการตรวจสุขภาพประจำปี (Check up) อย่างสม่ำเสมอ คุณจะสังเกตได้ว่ามันเป็นปัญหาที่เกี่ยวข้องกับอายุที่มากขึ้น และสาเหตุของโรคถุงน้ำในไตทั่วไปหรือ Simple kidney cyst ก็คือ ส่วนของเนื่อเยื่อไตที่ไม่ทำงานและจะค่อยๆ เพิ่มมากขึ้นเมื่อเราอายุมากขึ้นครับ
ถ้าเราเจาะลึกเกี่ยวกับโรคถุงน้ำในไตทั่วไปหรือ Simple kidney cyst กันให้มากกว่านี้โดยอ้างอิงจากตำรามาตรฐานของหมอทางเดินปัสสาวะจะพบว่าโรคถุงน้ำในไตถูกแบ่งออกเป็นหลายประเภทครับ ไล่ตั้งแต่ถุงน้ำธรรมดาไปจนถึงถุงน้ำมะเร็ง โรคถุงน้ำในไตเกือบ 100% ไม่แสดงอาการครับ เราจึงมักตรวจพบถุงน้ำในไตโดยบังเอิญจากการตรวจสุขภาพประจำปี (Check up) ในทางบวกก็คือ ความโชคดีในปัจจุบันคือ เครื่อง Ultrasound ในทุกวันนี้สามารถให้ข้อมูลที่เพียงพอแก่เราเพื่อบอกได้ว่าถุงน้ำในไตที่เจอนั้นไม่ใช้ถุงน้ำที่อันตราย อย่างไรก็ตาม ถ้าผล Ultrasound ออกมาให้ผลที่ไม่แน่ชัด ผมแนะนำให้ตรวจ CT scan เพื่อยืนยันการวินิจฉัยโรคถุงน้ำในไตครับ
เมื่อผู้ป่วยพบแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบทางเดินปัสสาวะ จะมีการบันทึกประวัติทางการแพทย์โดยละเอียด การตรวจร่างกาย และการตรวจวินิจฉัยต่างๆ รายละเอียดจากการถ่ายภาพ เช่น ซีสต์ในไต ปริมาณของเหลวในซีสต์ที่ใสหรือขุ่น ขนาด จำนวน และตำแหน่ง ถือเป็นข้อมูลสำคัญสำหรับกลยุทธ์ในการติดตามผลระยะยาว ข้อมูลสำคัญที่เราต้องแจ้งให้ผู้ป่วยทราบเกี่ยวกับซีสต์ในไตชนิดไม่ร้ายแรง คือ ซีสต์ชนิดนี้จะไม่มีวันกลายเป็นมะเร็ง (น้อยกว่า 1% ตามที่วรรณกรรมยืนยันจุดเปลี่ยนที่กลายเป็นมะเร็ง) หากผู้ป่วยไม่มีอาการที่เกี่ยวข้องกับซีสต์ เช่น อาการปวดสีข้าง หรือปัสสาวะเป็นเลือด เราจะไม่มีการรักษาใดๆ นอกจากการเฝ้าระวังด้วยการถ่ายภาพเป็นระยะ.
โดยทั่วไปโรคถุงน้ำในไตทั่วไปหรือ Simple kidney cyst มันจะค่อยๆ โตขึ้นอย่างช้าๆ ดังนั้นจะมีคำถามว่า เราจะต้องเฝ้าติดตามอาการจนถึงเมื่อไหร่? คำตอบก็คือ เฝ้าติดตามจนมันมีอาการครับ มี งานวิจัยทางการแพทย์หลายฉบับ กล่าวถึงการผ่าตัดถุงน้ำในไต หากเส้นผ่านศูนย์กลางของถุงน้ำมีขนาดใหญ่มากกว่า 8 centimeter ซึ่งให้ผลการรักษาที่ดี และอัตราการเป็นซ้ำน้อย
โรคถุงน้ำในไตทั่วไปหรือ Simple kidney cyst เป็นปัญหาทั่วไปที่ต้องการสื่อสารที่ดีระหว่างผู้ป่วยและแพทย์ จำเป็นต้องมีการตรวจติดตามอาการเป็นประจำเพื่อให้ได้ผลการรักษาที่ดี หากต้องการข้อมูลเพิ่มเติม ลองปรึกษากับหมอทางเดินปัสสาวะที่น่าคุณไว้ใจ หรือลองทัก ผมอย่าลืมดูแลสุขภาพนะครับ
หากคุณได้รับการวินิจฉัยว่ามีถุงน้ำในไตจากการตรวจสุขภาพและต้องการรับการประเมินจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ นายแพทย์สรวีร์ วีระโสภณ ให้บริการปรึกษาที่โรงพยาบาลกรุงเทพ สำนักงานใหญ่ นัดหมายปรึกษาแพทย์.
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับถุงน้ำในไต
ถุงน้ำในไตคือถุงที่มีของเหลวซึ่งก่อตัวขึ้นบนหรือภายในไต ถุงน้ำในไตส่วนใหญ่เป็นถุงน้ำธรรมดา (ไม่ร้าย) และไม่ใช่เนื้อร้าย มักตรวจพบโดยบังเอิญจากการทำอัลตราซาวด์ช่องท้องระหว่างการตรวจสุขภาพประจำปี.
ซีสต์ไตธรรมดาส่วนใหญ่ไม่เป็นอันตรายและไม่ใช่เนื้อร้าย มีเพียงน้อยกว่า 1% ของซีสต์ไตธรรมดาเท่านั้นที่มีศักยภาพเป็นเนื้อร้าย อย่างไรก็ตาม ซีสต์ที่ซับซ้อนซึ่งมีลักษณะภายใน เช่น ผนังกั้น แคลเซียมสะสม หรือส่วนประกอบที่เป็นของแข็ง จำเป็นต้องมีการประเมินเพิ่มเติมด้วยการสแกน CT และปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ.
ถุงน้ำในไตส่วนใหญ่ไม่จำเป็นต้องได้รับการรักษา หากถุงน้ำไม่ก่อให้เกิดอาการ เช่น อาการปวดสีข้าง หรือเลือดในปัสสาวะ แนวทางมาตรฐานคือการสังเกตการณ์อย่างใกล้ชิด โดยมีการตรวจติดตามด้วยภาพเป็นระยะ การรักษาจะพิจารณาเมื่อถุงน้ำมีขนาดใหญ่ มีอาการ หรือมีลักษณะที่น่าสงสัยเท่านั้น.
ความถี่ในการติดตามผลขึ้นอยู่กับขนาดและลักษณะของถุงน้ำ ถุงน้ำขนาดเล็กธรรมดาอาจได้รับการตรวจติดตามเป็นประจำทุกปีหรือทุก 1–2 ปีด้วยอัลตราซาวนด์ แพทย์ระบบทางเดินปัสสาวะของคุณจะแนะนำระยะเวลาการเฝ้าระวังที่เหมาะสมตามกรณีของคุณ.
การผ่าตัดจะแนะนำเมื่อถุงน้ำในไตทำให้เกิดอาการที่คงอยู่ เช่น อาการปวดเอว มีขนาดใหญ่มาก (โดยทั่วไปมีเส้นผ่านศูนย์กลางมากกว่า 8 ซม.) ทำให้เกิดการอุดตันของทางเดินปัสสาวะ หรือมีลักษณะที่น่าสงสัยว่าเป็นมะเร็ง เทคนิคการผ่าตัดแบบส่องกล้องที่รุกล้ำน้อยที่สุด (laparoscopic cyst decortication) เป็นเทคนิคที่นิยมใช้ในการผ่าตัดในกรณีดังกล่าว.
ข้อจำกัดความรับผิดชอบ: เนื้อหานี้เขียนและตรวจสอบโดย นพ.สรวีร์ วีระโสภณ ศัลยแพทย์ยูโรวิทยา โรงพยาบาลกรุงเทพ สำนักงานใหญ่ เนื้อหานี้จัดทำขึ้นเพื่อวัตถุประสงค์ทางการศึกษาเท่านั้น และไม่ถือเป็นคำแนะนำทางการแพทย์ กรุณาปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพที่มีคุณสมบัติเหมาะสมก่อนเริ่มการรักษาใดๆ เสมอ
เขียนและตรวจสอบโดย: นายแพทย์สรวีร์ วีระโสภณ (หมอปอม) — ศัลยศาสตร์ยูโรวิทยา โรงพยาบาลกรุงเทพ สำนักงานใหญ่ ได้รับทุนแพทย์ศึกษาต่อระดับนานาชาติที่ Baylor College of Medicine (สหรัฐอเมริกา) · Juntendo University (ญี่ปุ่น) · Chang Gung Memorial Hospital (ไต้หวัน).
นายแพทย์สรวีร์ วีระโสภณ (หมอปอม) เป็นศัลยแพทย์ยูโรวิทยา ประจำโรงพยาบาลกรุงเทพ สำนักงานใหญ่ เชี่ยวชาญด้านสุขภาพเพศชาย, การผ่าตัดด้วยหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัด (ระบบ da Vinci), และการรักษาโรคนิ่วในระบบทางเดินปัสสาวะ สำเร็จการศึกษาต่อเฉพาะทางในระดับนานาชาติที่ Baylor College of Medicine (สหรัฐอเมริกา), Juntendo University Hospital (ญี่ปุ่น), และ Chang Gung Memorial Hospital (ไต้หวัน) เนื้อหาทางการแพทย์ทั้งหมดบนเว็บไซต์นี้เขียนและทบทวนโดย นพ.สรวีร์ โดยอิงจากประสบการณ์ทางคลินิกและการฝึกอบรมในระดับนานาชาติ
ไทย 
English 
বাংলা 
日本語 
ဗမာစာ 
العربية 
ភាសាខ្មែរ 
Français 
简体中文 
Русский 
한국어 
Deutsch 
Italiano